Waarom we zo vaak moe zijn door slecht slapen

Wat betekent 'naft' in het Nederlands?

Naft is een Nederlands (voornamelijk Vlaams) woord voor petroleum of benzine — en de spreker gebruikt het hier om te zeggen dat slaap de naft van ons lichaam is, 'de brandstof van ons lichaam'. De metafoor werkt omdat naft een fysieke, viscerale soort brandstof is — ruw en essentieel — in plaats van het nettere woord brandstof. Ervoor kiezen geeft aan dat je zonder slaap niet alleen moe bent, maar echt op reserve rijdt.

In het alledaagse Vlaams Nederlands duikt naft op in informele contexten waar benzine of brandstof in het Nederlands uit Nederland zou staan — 'als ze er maar op tijd naft in doen'. Het woord gaat via Latijn naphtha terug op Perzisch naft, wat ruwe olie betekent, en trad in de 18e eeuw toe tot het Nederlands. Het figuurlijk gebruiken voor slaap vat het hele argument van de talk in één compacte beeld: het lichaam is een motor, en je kunt die niet oneindig op reserve laten draaien.